Εισαγωγή
Εισαγωγή στο πρόγραμμα της παράταξης Κοινό των Ηπειρωτών
Πολίτες της Ηπείρου,
Ηπειρώτισσες και Ηπειρώτες
Το σύνθημα «σκέψου Παγκόσμια∙ δράσε Τοπικά» γίνεται επίκαιρο όσο ποτέ στις μέρες μας , στο δρόμο προς τις εκλογές για την Τοπική Αυτοδιοίκηση στη χώρα μας.
Βρισκόμαστε εν μέσω επάλληλων κρίσεων που συγκλονίζουν τον μοναδικό για την ανθρώπινη ύπαρξη Πλανήτη μας, ενώ βιώνουμε και στην Ελλάδα τις δραματικές επιπτώσεις της κλιματικής και ενεργειακής κρίσης, του πολέμου στο κέντρο της Ευρώπης και των Παγκόσμιων ανισοτήτων.
Το τραγικό παράδειγμα του Έβρου και της Θεσσαλίας, οι πυρκαγιές και οι πλημμύρες, δείχνουν το μέγεθος της κλιματικής κρίσης και ταυτόχρονα την ανεπάρκεια της κεντρικής διοίκησης και υπογραμμίζουν δραματικά την ανάγκη ενός διαφορετικού παραγωγικού, κοινωνικού και καταναλωτικού προτύπου.
Η Περιφερειακή μας παράταξη, ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΤΩΝ διεκδικεί την διοίκηση της Περιφέρειας ΗΠΕΙΡΟΥ μέσα στις συνθήκες αυτής της πραγματικότητας.
Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι ο αγώνας μας διεξάγεται στο δύσκολο έδαφος της συνέχισης της ίδιας κυβερνητικής πολιτικής της ΝΔ, μετά τα αποτελέσματα των πρόσφατων εθνικών εκλογών, σε μια κοινωνική συνθήκη σύνθετη και αντιφατική όπου συγκρούονται συνεχώς:
- φαινόμενα μισανθρωπισμού με τις ανθρωπιστικές αξίες
- οι προοδευτικές αντιλήψεις με τη συντήρηση
- ο ατομικισμός με τη συλλογική προσπάθεια
- η περιθωριοποίηση των διαφορετικών, των «άλλων», με τη συμπερίληψη
- τα συμφέροντα της κοινωνικής πλειοψηφίας με τον ασίγαστο πλουτισμό των ελίτ και την εκτόξευση των ανισοτήτων
Γνωρίζουμε ότι οι διέξοδοι από αυτή την κατάσταση σε μια περιφέρεια, την περιφέρεια Ηπείρου που αντιμετωπίζει θεμελιώδη προβλήματα και καθυστερήσεις, απαιτούν ισχυρή πολιτική βούληση και αποφασιστική συμμετοχή και κινητοποίηση των πολιτών.
Αντιλαμβανόμαστε ταυτόχρονα ότι τα μοναδικά και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τόπου μας μπορούν να αποτελούν τη βάση για ένα διαφορετικό παράδειγμα άσκησης περιφερειακής πολιτικής με γνώμονα τη δημοκρατία, τη δικαιοσύνη και την κοινωνική αποτελεσματικότητα, για ένα διαφορετικό παραγωγικό & κοινωνικό πρότυπο.
Μπορούμε απέναντι στην πραγματικότητα στην οποία η Περιφέρεια Ηπείρου έχει περιέλθει (βρίσκεται στην 215η θέση ανάμεσα στις 234 περιφέρειες της Ευρώπης στον δείκτη περιφερειακής ανταγωνιστικότητας) την ίδια ώρα που διατηρεί τον μεγαλύτερο δείκτη φαινομένων διαφθοράς σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Να δημιουργήσουμε μια άλλη προοπτική
Μια προοπτική δημοκρατικού στρατηγικού προγραμματισμού χωρίς κατασπατάληση των πόρων στις προσωπικές εξυπηρετήσεις και στις πελατειακές σχέσεις.
Μια προοπτική δημοκρατικής και αποτελεσματικής λειτουργίας των περιφερειακών θεσμών, πρώτα απ’ όλα του Περιφερειακού Συμβουλίου, απέναντι στη λογική του «ενός ανδρός αρχή» που επιλύει δήθεν αποτελεσματικά όλα τα προβλήματα (στην πραγματικότητα εξυπηρετώντας και το σκληρό πελατειακό του δίκτυο).
Μπορούμε να επανασχεδιάσουμε, όπου απαιτείται και μέσα από ευρεία διαβούλευση, την ανακατανομή των πόρων και των προτεραιοτήτων για τα σημαντικά χρηματοδοτικά προγράμματα, όπως το νέο ΕΣΠΑ 2021-2027, το ΕΠΑ/ 5ετές ΠΔΕ (Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης) και το Ταμείο Ανάκαμψης/ Ανθεκτικότητας (ΤΑ/Α), ώστε να δημιουργήσουμε και να ενισχύσουμε την κατεύθυνση μιας ανθεκτικής περιφέρειας απέναντι στον απολύτως υπαρκτό κίνδυνο των φυσικών καταστροφών.
Μπορούμε να στηρίξουμε την ουσιαστική καινοτομία και τις ανοιχτές τεχνολογίες προάγοντας την ανοικτότητα και τον διαμοιρασμό πόρων και υπηρεσιών.
Μπορούμε να ενισχύσουμε και να αναβαθμίσουμε περαιτέρω τις δημόσιες υποδομές για το κοινό μας καλό. Στην Υγεία εκσυγχρονίζοντας τον εξοπλισμό, τις κτιριακές εγκαταστάσεις κλπ. Στην Παιδεία διαμορφώνοντας για παράδειγμα σε συνεργασία με την Α/θμια εκπαίδευση νέους όρους για την αντιμετώπιση του προβλήματος της σχολικής στέγης ή στην Γ/θμια εκπαίδευση να αντιμετωπίσουμε με δημόσιες πολιτικές το εκρηκτικό πρόβλημα της φοιτητικής στέγης. Στον Αθλητισμό, μακριά από τον εμπαιγμό των μεταλλικών σκελετών που σκουριάζουν ενός δήθεν κλειστού, με δημόσιες παρεμβάσεις στο πνεύμα του μαζικού ελεύθερου αθλητισμού. Στον Πολιτισμό με την υπεράσπιση, διαφύλαξη και ανάδειξη του δημόσιου χαρακτήρα της πολιτιστικής κληρονομιάς και της πλούσιας ιστορίας της Ηπείρου.
Μπορούμε να διεκδικήσουμε πόρους από το Εθνικό σκέλος του ΠΔΕ (που μειώθηκαν στις περιφέρειες κατά 80% σε σχέση με τα κονδύλια επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ) και επίσης να αναδείξουμε, με συγκεκριμένες προτάσεις, την περιφερειακή διάσταση στο ΤΑ/Α, ώστε να συμβάλλουμε στη στήριξη των αναγκαίων υποδομών και μέσω του αναγκαίου επανασχεδιασμού, διεκδικώντας ολοκληρωμένους οδικούς άξονες (π.χ. Ιωάννινα-Κακαβιά, Ιόνια οδός – Πρέβεζα) και άλλες υποδομές και σταθερά τη σιδηροδρομική σύνδεση, με όρους κοινωνικού και δημόσιου συμφέροντος. Μπορούμε να συμβάλλουμε σημαντικά για να σταματήσει η απογύμνωση των υπηρεσιών και των δημόσιων δομών, ιδιαίτερα της υπαίθρου, να αντιστραφεί το κύμα υποστελέχωσης και φυγής, που επηρεάζει κρίσιμους τομείς (π.χ. Υγεία).
Μπορούμε να αγωνιστούμε αποτελεσματικά σε εθνικό και διεθνές περιβάλλον και να αποτρέψουμε τελικά τις εξορύξεις στην Ήπειρο, επιβάλλοντας μέσα και από τον ειδικό χωροταξικό σχεδιασμό ένα άλλο ενεργειακό μοντέλο, για δίκαιη ενεργειακή μετάβαση με μοχλό τις Ενεργειακές Κοινότητες. Μπορούμε να προστατεύσουμε αποτελεσματικά τον τεράστιο υδάτινο πλούτο της Ηπείρου και την εξαιρετική βιοπικοιλότητα της περιφέρειάς μας.
Μπορούμε να υπερασπιστούμε αποτελεσματικά το δικαίωμα όλων των πολιτών της Ηπείρου στην ελεύθερη πρόσβαση σε όλους τους δημόσιους χώρους, όπως για παράδειγμα στις παραλίες, χωρίς την υποταγή στα αγοραία συμφέροντα και στην κυνική κερδοσκοπία.
Μπορούμε να εγγυηθούμε τα δικαιώματα όλων των πολιτών ανεξάρτητα οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης, φυλής, χρώματος, θρησκευτικών πεποιθήσεων, σεξουαλικού προσανατολισμού.
Μπορούμε να αναβαθμίσουμε τη διεθνή θέση της Ηπείρου με συγκεκριμένο σχέδιο διαπεριφερειακής συνεργασίας, εντός κι εκτός Ελλάδας, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο δράσης των περιφερειών, ώστε να συμβάλλουμε αφενός στην αειφόρο ανάπτυξη της Ηπείρου αφετέρου στη δημιουργία κι ενίσχυση της πληθυσμιακής και διοικητικής αποκέντρωσης από την πρωτεύουσα και τα άλλα μεγάλα αστικά κέντρα, ώστε να ανασχεθεί η πληθυσμιακά συρρίκνωση της Ηπείρου.
Μπορούμε να σταθούμε αποφασιστικά δίπλα και μαζί στις δίκαιες διεκδικήσεις των νέων, των εργαζομένων, των ανέργων ενάντια στην εργασιακή απορρύθμιση. Δίπλα και μαζί σε όσους κινδυνεύουν να χάσουν την πρώτη κατοικία, λόγω αδυναμίας αποπληρωμής. Δίπλα και μαζί στους μικρομεσαίους επαγγελματίες, αξιοποιώντας και διεκδικώντας ανάλογα χρηματοδοτικά εργαλεία. Δίπλα και μαζί στους ανθρώπους του πολιτισμού που αναζητούν πόρους και ελευθερία έκφρασης. Δίπλα και μαζί με τα κινήματα και τις συλλογικότητες που αγωνιούν και αγωνίζονται για ένα μέλλον δικαιοσύνης και ελευθερίας.
Πολίτες της Ηπείρου
Ηπειρώτισσες και Ηπειρώτες
Το «ΚΟΙΝΟ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΤΩΝ» δημιουργήθηκε από την ανάγκη των καιρών να εκφραστεί ο δημοκρατικός κόσμος της Ηπείρου σε επίπεδο περιφέρειας. Η συνάντηση και συμπόρευση των δυο περιφερειακών παρατάξεων «ΗΠΕΙΡΟΣ ΑΝΑΤΡΟΠΗΣ» & «ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΗΠΕΙΡΩΤΩΝ» στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2019 γέννησε το «ΚΟΙΝΟ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΤΩΝ». Μια προοδευτική συμμαχία στην αυτοδιοίκηση που εκπροσωπεί έκτοτε τους πολίτες της Ηπείρου στο Περιφερειακό Συμβούλιο, από θέση αξιωματικής αντιπολίτευσης και συνεχίζει εμπειρότερη, παραγωγικότερη και ανανεωμένη με νέα δομή και οργάνωση. Βασίστηκε και εξακολουθεί να στηρίζεται στη συνεργασία, την εμπιστοσύνη, την συντροφικότητα των μελών της και φιλοδοξεί να συναντηθεί και να εκφράσει τις νέες και τους νέους της εποχής. Οι αξιακές της αρχές «Αλληλεγγύη – Δημιουργία – Προοπτική» εξακολουθούν να αποτελούν τα προτάγματά της.
Στις επερχόμενες περιφερειακές εκλογές της 8ης Οκτωβρίου διεκδικούμε τη διοίκηση της περιφέρειας Ηπείρου, με επικεφαλής και υποψήφιο περιφερειάρχη τον πρώην βουλευτή Ιωαννίνων του ΣΥΡΙΖΑ, τον άξιο συμπατριώτη μας Γιάννη Στέφο.
Το βασικό εργαλείο που προτείνουμε είναι η αξιοποίηση της γνώσης, αλλά κυρίως, μια νέα νοοτροπία διοίκησης, που θα αφορά την ορθολογική διαχείριση των πόρων, τη δυναμική αξιοποίηση του ανθρώπινου κεφαλαίου και την αναβάθμιση των υποδομών, για να ξεφύγει η Ήπειρος από την απομόνωση, να επιβιώσει η ύπαιθρος, να μείνουν ανοιχτά τα σχολεία της, να σταματήσει η αιμορραγία της νεολαίας μας που αναζητάει την τύχη της στα σταυροδρόμια της Ευρώπης με προοπτική να αντιστραφεί το ρεύμα της μετανάστευσης. Με διαφάνεια, συμμετοχή και δημοκρατικό, μακροπρόθεσμο σχεδιασμό για το σταμάτημα του μαρασμού, την ανάπτυξη της υπαίθρου και την ενίσχυση της οικονομίας των πόλεων. Πώς θα γίνει αυτό; Με την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα, την μεταποίηση, την μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, τους αυτοαπασχολούμενους, τους ελεύθερους επαγγελματίες, τους κοινωνικούς συνεταιρισμούς και τις ομάδες νέων επιστημόνων, στο πλαίσιο της κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας, δικτυώνοντας τις παραγωγικές και εμπορικές επιχειρήσεις με τους συνεταιρισμούς.
Δεν διεκδικούμε το αλάθητο. Οι προτάσεις και οι ιδέες μας είναι ανοιχτές στον διάλογο και τη διαβούλευση.
Δεν διεκδικούμε την «ιδιοκτησία» των έργων ούτε μηδενίζουμε τις μέχρι τώρα προσπάθειες.
Προσεγγίζουμε τον κάθε απολογισμό έργων και «έργων» με όρους κοινωνικής αποτελεσματικότητας, διαφάνειας, δημόσιου συμφέροντος και τεκμηριωμένων προτεραιοτήτων.
Με αυτές τις σκέψεις δημοσιεύουμε τις προγραμματικές μας προτάσεις που αναλύονται στους επιμέρους τομείς.
1.1. Η πολιτική κατάσταση στη χώρα μας
Στη χώρα μας η τελευταία τετραετία έχει αποδειχθεί εξαιρετικά δύσκολη για την κοινωνία που κλήθηκε να αντιμετωπίσει σωρεία κρίσεων. H Κυβέρνηση της Ν.Δ. διαχειρίστηκε τις παγκόσμιες και εγχώριες κρίσεις με μοναδικό γνώμονα τις νεοφιλελεύθερες ιδεοληψίες της για την υποτιθέμενη «σοφία» της ελεύθερης αγοράς και του επιτελικού τους κράτους, ότι τα πάντα θα ρυθμίζονταν από μόνα τους. Όπως είπε και ο Υπουργός των ειδικών αποστολών «…οι καταναλωτές θα δουν στους λογαριασμούς της ΔΕΗ άμεσα τα ευεργετικά αποτελέσματα από την ιδιωτικοποίησή της…». Και τα είδαμε, ήταν όμως ευεργετικά για τη μονοπωλιακή αγορά ενέργειας που διαμορφώθηκε με αποκλειστική υπαιτιότητα του πρωθυπουργού και της κυβέρνησής του. Έτσι, δημιουργήθηκε μια σε μεγάλο βαθμό τεχνητή κρίση. Κρίση που διαχύθηκε σε όλες τις κοινωνικές τάξεις και δημιούργησε μια ευάλωτη κοινωνική πλειοψηφία, που βιώνει σήμερα από πρώτο χέρι τα αποτελέσματα της διακυβέρνησης αυτής.
Η κατάσταση αυτή, σε συνδυασμό με τις εισαγόμενες κρίσεις, οδήγησε σε αύξηση των ανισοτήτων και στη διάβρωση του κοινωνικού κράτους. Επιπλέον, μια σειρά από δραματικά γεγονότα όπως το πρόσφατο τραγικό δυστύχημα των Τεμπών, το ναυάγιο της Πύλου, οι μεγάλες και καταστροφικές πυρκαγιές από το ένα άκρο της χώρας στο άλλο ,που κάθε χρόνο σπάνε νέα ρεκόρ, οι πλημμύρες στη Θεσσαλία ανέδειξαν τις αντιπαραγωγικές και αντιλαϊκές στρατηγικές και τακτικές και την ανεπάρκεια της κυβέρνησης, την απαξίωση κρίσιμων υποδομών της χώρας αλλά και τις αντικοινωνικές προτεραιότητές της υπέρ των λίγων συμφερόντων και των πελατειακών σχέσεων.
Κατά τη διάρκεια της πανδημικής κρίσης και την ώρα που η κοινωνία έπρεπε να προστατευτεί, το δήθεν επιτελικό κράτος απέτυχε, με αποτέλεσμα η χώρα να σημειώσει αρνητικές πρωτιές. Το ΕΣΥ αποδυναμώθηκε από γιατρούς και νοσηλευτές (7.000 μόνιμοι υγειονομικοί λιγότεροι από τον Ιούνιο του 2019), ενώ οι ιδιωτικές κλινικές και τα μεγάλα συμφέροντα στον χώρο της υγείας ενισχύθηκαν οικονομικά και θεσμικά όσο ποτέ άλλοτε. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας η ιδιωτική υγεία έμεινε προστατευμένη, έξω από την αντιμετώπιση της COVID-19 και το ΕΣΥ και το προσωπικό του οδηγήθηκαν στα όριά τους. Τα Ιδιωτικά Πανεπιστήμια είναι προ των πυλών, ενώ τα δημόσια και περιφερειακά Πανεπιστήμια οδηγούνται σε συρρίκνωση του αριθμού των φοιτητών, με την εφαρμογή της Ελάχιστής βάσης εισαγωγής (ΕΒΕ) και σε οικονομικό μαρασμό. Ειδικά το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων έχει δεχτεί πολύ μεγάλο πλήγμα τα τελευταία χρόνια με την απώλεια του 30% περίπου των εισακτέων, ενώ τα παραρτήματα των άλλων πόλεων της Ηπείρου κινδυνεύουν με λουκέτο.
Παρά τις μεγάλες δυνατότητες της ελληνικής οικονομίας, που είχαν εξασφαλιστεί από τη ρύθμιση του χρέους το 2018 και τη διαμόρφωση μιας νέας, ευνοϊκής οικονομικής πραγματικότητας, η κυβέρνηση της ΝΔ ακολούθησε μια οικονομική πολιτική με στόχο την εξασφάλιση των συμφερόντων των ολιγοπωλίων και των επιχειρηματικών κολοσσών, που σε καμία περίπτωση δεν απαντούσε στις προκλήσεις της ενεργειακής κρίσης, που προέκυψε, και πεισματικά δεν προσαρμόστηκε στην πορεία. Ταυτόχρονα οι επιχειρηματικοί κολοσσοί «σκουπίζουν» την ελληνική οικονομία εξαγοράζοντας τις τελευταίες υγιείς ελληνικές επιχειρήσεις, σημειώνοντας πανευρωπαϊκά αρνητικά ρεκόρ πληθωρισμού.
Η κρίση ακρίβειας όχι μόνο δεν αντιμετωπίζεται αλλά αντίθετα η κυβέρνηση την τροφοδοτεί με την επιδότηση της αισχροκέρδειας των μεγάλων εταιριών ενέργειας, τη λαϊκίστικη διανομή και χρήση κουπονιών- που ονόμασε pass- για να μην εκτεθεί, επιδοτώντας πλαγίως το κύκλωμα της ακρίβειας στο σύνολό του, και με την άρνησή της να παρέμβει αποφασιστικά για τον έλεγχο των καρτέλ. Αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής; Οι πραγματικοί μισθοί και η αγοραστική δύναμη εργαζομένων και μικρομεσαίων μειώνεται. Η αγορά εργασίας απορρυθμίζεται συστηματικά, πράγμα που δημιουργεί τεράστιες πιέσεις σε περιοχές όπως η Ήπειρος, καθώς η εργασιακή και οικονομική εξάντληση των εργαζομένων κάνει τη μετανάστευση πιο ελκυστική υπόθεση. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση προσανατολίζει τη διανομή των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας σε ελάχιστους επιχειρηματικούς ομίλους. Και έτσι η μικρή, η μεσαία και η νέα επιχειρηματικότητα ασφυκτιούν υπό το βάρος του νέου συσσωρευμένου χρέους, του πληθωρισμού και του τραπεζικού αποκλεισμού, ενώ ο αγροτικός κόσμος αγνοείται και η ύπαιθρος ερημώνει όπως έδειξε και η τελευταία απογραφή.
Την ίδια στιγμή που οι πραγματικές δυνατότητες της ελληνικής οικονομίας ακυρώνονται από την ενεργειακή κρίση και τη δραματική αύξηση του κόστους των πρώτων υλών και των καυσίμων, η κυβέρνηση εντείνει τον αυταρχισμό έναντι των κοινωνικών και εργατικών διεκδικήσεων, περιορίζει τις δημοκρατικές ελευθερίες, καταργεί θεμελιώδη δικαιώματα (πχ 8ωρο κ.α).
Σε ένα οικονομικά, κοινωνικά και εργασιακά ασταθές διεθνές περιβάλλον, και ενώ ο πόλεμος στην Ουκρανία βρίσκεται σε εξέλιξη, η κοινωνία μας καλείται να αντιμετωπίσει την ανάγκη για ανάταση της οικονομίας και του κοινωνικού κράτους. Η υπεράσπιση κάθε δημόσιου αγαθού και των αρχών δημοκρατίας προκύπτει ως άμεσο αίτημα από την πλειονότητα των πολιτών. Ζητήματα ισότητας και δικαιοσύνης προκύπτουν από ισχυρές φωνές σε πολλές χώρες.
Σε αυτή την κρίσιμη στιγμή, σε διεθνές και εθνικό επίπεδο, βρισκόμαστε ενώπιον των αυτοδιοίκητών εκλογών. Η κυρίαρχη αντίληψη της κυβέρνησης στον χώρο της τοπικής αυτοδιοίκησης, εκφράζεται -μετά την κατάργηση της απλής αναλογικής- μέσα από την θεσμοθέτηση νέου ορίου εκλογής Περιφερειάρχη & Δημάρχου, με ποσοστό μόλις 43% από την πρώτη Κυριακή και τη στήριξη υποψηφίων προσκείμενων ιδεολογικά στο αφήγημά της, στους οποίους έχει μεταφέρει μια νοοτροπία διοίκησης που χαρακτηρίζεται από την πρακτική των απευθείας αναθέσεων, την συγκυριακή πελατειακή αντιμετώπιση κάθε ζητήματος, την εκχώρηση υπηρεσιών και αρμοδιοτήτων, το όργιο ρουσφετολογικών προσλήψεων και από την έλλειψη αναπτυξιακού σχεδίου για τη χώρα και τις κατά τόπους περιοχές. Η ενεργειακή αναβάθμιση Δημοσίων κτιρίων μέσω του προγράμματος «Ηλέκτρα» εγκαταλείφθηκε για τρία ολόκληρα χρόνια. Οι ΚΑΠ παρά την αύξηση των φορολογικών εσόδων είναι μειωμένοι, από το ταμείο Ανάκαμψης και ανθεκτικότητας απουσιάζει οποιαδήποτε Περιφερειακή διάσταση, ενώ το σύνολο των Περιφερειών αντιμετωπίζουν μειώσεις ύψους 80% σε σχέση με τα χρήματα που έπαιρναν από το εθνικό σκέλος του ΠΔΕ (επί ΣΥΡΙΖΑ). Τα ΠΕΠ συγκροτήθηκαν με ελλιπή διαβούλευση ,κυρίως αναφορικά με συμμετοχή των Δήμων, ενώ η υποστελέχωση έχει χτυπήσει κόκκινο, οδηγώντας στη μεθοδική ιδιωτικοποίηση κρίσιμων υπηρεσιών των ΟΤΑ. Έτσι, Κυβέρνηση και προσκείμενοι σε αυτήν Περιφερειάρχες μπορούν και «αξιοποιούν» την όποια ένδεια (οικονομική, εργασιακή, υγειονομική) των πολιτών, που εκείνοι δημιούργησαν. Η περιφερειακή μας παράταξη «ΚΟΙΝΟ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΤΩΝ» ζητά εντολή για τον επαναπροσδιορισμό των προτεραιοτήτων της Ηπείρου.
1.2 Πεπραγμένα απερχόμενης Περιφερειακής αρχής στην Ήπειρο
Μετά από μία υπερ-δεκαετία διοίκησης της Περιφέρειας με αποδυναμωμένο το Περιφερειακό Συμβούλιο (ΠΣ) και αποδιαρθρωμένη τη διοίκηση, εξαιτίας της μονοπρόσωπης καθεστωτικής διοίκησης που εγκαθίδρυσε ο απερχόμενος Περιφερειάρχης, η Ήπειρος βρίσκεται σε ένα οριακό σημείο με μεγάλη ανεργία, κυρίως στους νέους και χαμηλό κατά κεφαλή ΑΕΠ. Στα χρόνια αυτά υπήρξε μια σαφής επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης των μικρών και μικρομεσαίων παραγωγών στον αγροτο-κτηνοτροφικό τομέα, που όλο και πιο συχνά βλέπουν τους κόπους τους να μην ανταμείβονται, αλλά αντίθετα με απλά λόγια να «μπαίνουν μέσα», όντας ανίσχυροι απέναντι στην πολιτική των μεγάλων εταιρειών, στο έλεος των οποίων βρίσκονται ολόκληροι κλάδοι παραγωγών, κρίσιμων για την επιβίωση της επαρχίας της Ηπείρου.
Πιο αναλυτικά:
Η βασική πολιτική πρακτική της απερχόμενης Περιφερειακής Αρχής ήταν και είναι η αντιμετώπιση της καθημερινότητας σε μια διαρκή μάχη οπισθοφυλακής με τα συμπτώματα των προβλημάτων, χωρίς εκείνη τη στρατηγική αντίληψη που θα επιδιώξει να δώσει μια νέα προοπτική. Με άλλα λόγια, αυτή η πρακτική δεν υπηρετεί την αναπτυξιακή προοπτική της περιοχής αλλά επιδιώκει απλά την αναπαραγωγή και διατήρηση στην περιφέρεια του σημερινού συστήματος εξουσίας.
Η τωρινή Περιφερειακή Αρχή (ΠΑ) δήθεν έλυνε προβλήματα. Στην πραγματικότητα, όμως, το μόνο που κατάφερνε ήταν να προσπαθεί να θεραπεύσει τις επιπτώσεις της δικής της απουσίας στρατηγικής και την αδυναμία εντοπισμού των κυρίαρχων προβλημάτων της περιοχής, της πρόληψης, του μακρόπνοου σχεδιασμού και της υλοποίησης έργων αναπτυξιακής προοπτικής, έτσι που η επένδυση ενός ευρώ να αποδίδει παραπάνω από ένα. Η πρακτική αυτή της απερχόμενης Περιφερειακής αρχής για να υλοποιηθεί, απαιτούσε – καθώς η πράξη το απέδειξε- ελλειμματική δημοκρατική λειτουργία και απαξίωση των συλλογικών οργάνων και ιδιαίτερα του Περιφερειακού Συμβουλίου (ΠΣ)
Η πραγματικότητα αυτή αναδεικνύεται δυστυχώς και στην Έκδοση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο “EU Regional Competitiveness Index 2.0 – 2022 edition”, που αποτυπώνει τον δείκτη περιφερειακής ανταγωνιστικότητας της ΕΕ και στην οποία η Περιφέρεια Ηπείρου βρίσκεται στην 215η θέση ανάμεσα στις 234 περιφέρειες της Ευρώπης, την ίδια ώρα που μαζί με τις υπόλοιπες περιφέρειες της Ελλάδας διατηρεί τον μεγαλύτερο δείκτη φαινομένων διαφθοράς σε ολόκληρη την Ευρώπη. Γεγονός είναι επίσης η στασιμότητα του ΑΕΠ της περιφέρειας με την χωρίς στρατηγική κατασπατάληση των πόρων στις προσωπικές εξυπηρετήσεις και στις πελατειακές σχέσεις.
Το «ΚΟΙΝΟ ΤΩΝ ΗΠΕΙΡΩΤΩΝ» ανέδειξε αυτά τα ζητήματα όλο το προηγούμενο διάστημα, αποδεικνύοντας ότι δεν υπήρξε στοιχειώδης στρατηγικός σχεδιασμός, αλλά κρυφή ατζέντα και προσωπικές εξυπηρετήσεις που δεν συμβαδίζουν με κάποιο σχέδιο ανάπτυξης της Ηπείρου, δεδομένου ότι το σχέδιο της απερχόμενης Περιφερειακής αρχής, προσαρμοζόταν ανάλογα με τις συνθήκες, ακυρώνοντας ακόμη και δικές της επιλογές σε ενταγμένα έργα. Η θεσμικά κατοχυρωμένη επιτροπή Διαβούλευσης της Περιφέρειας δεν λειτούργησε ως όφειλε ή συνεδρίαζε αποσπασματικά μία – δύο φορές την τελευταία 5ετία, με αποτέλεσμα να μην έχει γίνει ευρεία και πραγματική συζήτηση και σχεδιασμός για τα σημαντικά χρηματοδοτικά προγράμματα, όπως το νέο ΕΣΠΑ 2021-2027, το ΕΠΑ/ 5ετές ΠΔΕ (Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης) και το Ταμείο Ανάκαμψης/ Ανθεκτικότητας (ΤΑ/Α) , αλλά ακολουθήθηκε μια εσωτερική διαδικασία του Περιφερειάρχη και των επιτελών του, αξιοποιώντας κατά το δοκούν την Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠ της περιφέρειας.
Χρειαζόμαστε, λοιπόν, μια επανεκτίμηση των προτεραιοτήτων, μια γενναία επανεκκίνηση, ένα σχέδιο ισόρροπης ανάπτυξης, ώστε η Ήπειρος να βαδίσει στο δρόμο που απαιτούν οι καιροί και οι σύγχρονες κοινωνικές ανάγκες. Οι προϋποθέσεις υπάρχουν αρκεί να αξιοποιηθούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της περιφέρειάς μας.
1.3. Η περιφέρεια Ηπείρου στο Διεθνές περιβάλλον
Σε μια μεταβατική περίοδο για την παγκόσμια ειρήνη και οικονομία, η Περιφέρεια Ηπείρου, όπως όλες οι περιφέρειες της χώρας, καλείται να ηγηθεί της άρσης της απομόνωσης του τόπου μας με συγκεκριμένο σχέδιο διαπεριφερειακής συνεργασίας εντός κι εκτός Ελλάδας , σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο δράσης των περιφερειών και με γνώμονα το κοινό καλό της Ηπείρου και της Ελλάδας.
Το Κοινό των Ηπειρωτών διαθέτει συγκεκριμένο σχέδιο και πλαίσιο ενεργειών, ώστε να δημιουργήσει σταθερούς, βιώσιμους και μακροχρόνιους δεσμούς συνεργασίας με τις υπόλοιπες περιφέρειες της χώρας μας, για να αναδειχθούν τα οικονομικά και κοινωνικά οφέλη για την Ήπειρο και τις άλλες ελληνικές περιφέρειες, ιδιαίτερα τις όμορες με την ηπειρωτική γη.
Ανάλογο πλαίσιο δράσεων είναι έτοιμο για τη διαπεριφερειακή συνεργασία της Ηπείρου με ομόλογους οργανισμούς άλλων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των Βαλκανίων και της Μεσογείου. Στόχος της ανάπτυξης του εν λόγω πλέγματος συνεργασιών είναι η αειφόρος ανάπτυξη της Ηπείρου κι η ένταξή της το διεθνές οικονομικό και πολιτιστικό γίγνεσθαι.
Διαπεριφερειακή συνεργασία στην Ελλάδα – Ανάπτυξη και Αποκέντρωση
Η συνεργασία με την κεντρική κυβέρνηση πρέπει να αποσκοπεί αφενός στην αρμονική εφαρμογή των κυβερνητικών προγραμμάτων που ευνοούν την αειφόρο ανάπτυξη της Ηπείρου, αφετέρου στη δημιουργία κι ενίσχυση της πληθυσμιακής και διοικητικής αποκέντρωσης από την πρωτεύουσα και τα άλλα μεγάλα αστικά κέντρα, ώστε να ενισχυθεί πληθυσμιακά η υπό ερήμωση Ήπειρος.
Σ’ αυτήν την αντίληψη εντάσσεται και η πρωτοβουλία του Κοινού των Ηπειρωτών για τη σύνδεση της Ηπείρου με τις άλλες περιφέρειες της χώρας, και δη τις όμορες με την Ήπειρο. Οι Περιφέρειες της χώρας έχουν κοινά προβλήματα και καλούνται να αναπτύξουν κοινό μέτωπο δράσης, ώστε να αντιμετωπισθούν τα προβλήματα επαρκώς και να επιλυθούν. Με το «Κοινό των Ηπειρωτών» η Περιφέρεια Ηπείρου θα γίνει μπροστάρης σε αυτή την διαδικασία.
Διεθνής Διαπεριφερειακή Συνεργασία
Σε συντονισμό με το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας και της πολιτικής διακρατικών συνεργασιών της χώρας ,η Περιφέρεια Ηπείρου καλείται να αναπτύξει εύρος δράσεων οι οποίες θα βγάλουν την Ήπειρο από την οικονομική απομόνωση, σε συνεργασία με αντίστοιχες περιφέρειες χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των Βαλκανίων και της Μεσογείου. Με αυτόν τον τρόπο η Περιφέρεια Ηπείρου θα συμβάλει στην ενίσχυση της ελληνικής και κοινής ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής για την προώθηση της ειρήνης και της οικονομικής συνεργασίας.
Η Διεθνής Περιφερειακή Συνεργασία της Περιφέρειας Ηπείρου βασίζεται κυρίως στη σύναψη επίσημων συνεργασιών σε μια σειρά από τομείς (Πολιτισμός, Εμπόριο, Υποδομές, Τεχνολογία, Τουρισμός) και στην ενίσχυση του ρόλου της Κοινωνίας των Πολιτών. Σημαντική, επίσης, συμβολή στη διαδικασία αυτή θα έχουν οι Δήμοι με όχημα την πρακτική της Αδελφοποίησης Πόλεων, που θα πρέπει να αξιοποιηθεί.
Ιδιαίτερα, η Περιφέρεια Ηπείρου καλείται να πρωταγωνιστήσει στην ανάπτυξη εποικοδομητικής πολιτικής συνεργασιών και οικονομικών και πολιτιστικών σχέσεων με τη γειτονική Αλβανία και την Ιταλία. Ο ρόλος της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας (ΕΕΜ) και των Αλβανών οικονομικών μεταναστών ,που διαμένουν στην Ήπειρο και την υπόλοιπη Ελλάδα, είναι θεμελιώδης για τη διασυνοριακή περιφερειακή συνεργασία των δύο χωρών και πρέπει να υποστηριχθεί και να αναδειχθεί.
1.4. Διεκδικούμε με αξιώσεις και αξίες τη διοίκηση της Περιφέρειας
Η αξιοποίηση και η προστασία των ιδιαιτεροτήτων του τόπου μας είναι ο μόνος δρόμος για μια οικονομική ανάπτυξη σε αρμονία με τις τοπικές κλιματικές, γεωμορφολογικές, περιβαλλοντικές και κοινωνικές συνθήκες.
Θα εργαστούμε για μια οικονομία των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, των συνεταιρισμών, των φορέων κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας, οικοδομώντας συνέργειες με το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων και άλλους ερευνητικούς φορείς. Οραματιζόμαστε ένα αληθινά βιώσιμο μοντέλο δίκαιης ανάπτυξης για την Ήπειρο.
Η διαφάνεια, η εμβάθυνση της δημοκρατίας σε όλα τα επίπεδα διοίκησης, η συνεργατικότητα, η στήριξη της παραγωγής και της μεταποίησης με έμφαση στις τοπικές ιδιαιτερότητες, οι ανοιχτές τεχνολογίες, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και οι ενεργειακές κοινότητες, ο βιώσιμος τουρισμός, η ενίσχυση των υποδομών, η ελεύθερη έκφραση και η τέχνη αποτελούν πυλώνες του σχεδίου μας για μια άλλη Ήπειρο. Μια Ήπειρο βιώσιμη, δημοκρατική και έτοιμη να δημιουργήσει ένα καλύτερο μέλλον για όλες και όλους.
Με βάση τα παραπάνω διαμορφώνεται ένας συλλογικός και δίκαιος στόχος, να αλλάξουμε σελίδα για την Ήπειρο. Γι’ αυτό θα αγωνιστούμε με όλες μας τις δυνάμεις, μαζί με τους πολίτες, ώστε οι επερχόμενες περιφερειακές εκλογές, μέσα από ουσιαστική αντιπαράθεση προγραμμάτων και ιδεών, να κριθούν στον δεύτερο γύρο.
Είναι ώρα ευθύνης! Προχωράμε με δύναμη και αισιοδοξία για τις μεγάλες αλλαγές που έχει ανάγκη ο τόπο μας!
Το πρόγραμμά μας, το οποίο θέτουμε στην κρίση και την αξιολόγηση από τους Ηπειρώτες, αναπτύσσεται και εξειδικεύεται στους παρακάτω έξι (6) Άξονες:
- Πρωτογενoύς παραγωγής & Παραγωγικής ανασυγκρότησης
- Περιβάλλοντος & Ενεργειακού σχεδιασμού
- Ανάπτυξης & Απασχόλησης
- Τουρισμού – Πολιτισμού & Αθλητισμού
- Κοινωνικής μέριμνας
- Πολιτικής προστασίας